“Takviyetü’l-îmân”a yöneltilen itirazın cevabı

Soru

Soru: Din âlimleri bu mesele hakkında ne buyururlar: Bid‘atçılar (mübtedi‘ûn), “Takviyetü’l-îmân” kitabının şu ifadesine şiddetle itiraz ediyorlar: [orada], her mahlûkun Allah katındaki derecesinin, bir ayakkabıcının melik [padişah] katındaki derecesi gibi olduğu söylenmektedir. Bu ifadedeki “her” (küll) sözü, külli icâbdan (olumlu külli önermeden) başka bir şey ifade etmez. Bu nedenle sorulmaktadır: Bu “her” sözü, külli icâb olması bakımından, peygamberler ve diğerleri dâhil bütün fertleri kapsar mı, kapsamaz mı?

Cevap

“Melik” (bu temsilde) “padişah” demektir. Açıktır ki padişah ile bütün tebaası aynı türün fertleridir: tabiî külli hepsinde ortaktır ve bu ortaklık tevâtü‘ (anlamda eşitlik) yoluyla olup teşkîk (derece farkı) yoluyla değildir; ilk maddede (heyûlâ)

Kaynak: Fetava-i Mahmudiyye

Önizleme. Metnin tamamı JavaScript açıkken görüntülenir.