Yalanın mümkün olması (imkânü’l-kizb)

Soru

Muhterem Mevlânâ Reşid Ahmed Gangûhî’nin “Fetâvâ-yı Reşîdiyye” adlı eserdeki sözüne göre Allah’ın yalan söylemeye kâdir olduğu doğru mudur? Eğer doğruysa Allah yalan söyler mi? Allah yalan söyleme gücüne sahipse, neden söylemez? Eğer söyleyebiliyorsa, Allah “İbadet edin, size cennet var; etmezseniz cehennem” dediğinde, bu söz iki taraftan birine hamledilemez mi? Eğer iki taraftan, yani doğru ve yalandan herhangi biri alınırsa, bir tarafta yalan olamaz mı? Olabilirse – Allah’a sığınırız!

Cevap

Kudret, meydana gelmeyi (sudûr) gerektirmez. Yalan, zâtı itibarıyla mümkündür (mümkin bi’z-zât), başkası sebebiyle imkânsızdır (mümteni‘ bi’l-gayr). Yalan çirkin (kabîh) olduğu için Yüce Yaratıcı’dan sudûru ne hiç gerçekleşmiştir ne de gerçekleşecektir; yalanın sudûruna kâil olan kimse kâfirdir; nitekim “Fetâvâ-yı Reşîdiyye”de de böyle geçer.

Kaynak: Fetava-i Mahmudiyye

Önizleme. Metnin tamamı JavaScript açıkken görüntülenir.