Ölenin kaçırdığı oruç ve namazlar için fidye âdeti

Soru

(1) Bizde yaygın bir âdet vardır: Ergenlik çağından sonra biri ölürse sadaka olarak yarım men ve beş ser buğday (men ve ser yerel ağırlık ölçüleridir: men ≈ 37 kg, ser ≈ 0,93 kg) ile bir Kur’ân-ı Kerîm çıkarırlar. Ölen zengin de olsa, yoksul ve aç da olsa herkes için aynı usul geçerlidir. Buğday sepetlerini bir fakirin başına yükleyip cenazenin (cenaze sedyesinin) önüne koyarlar. Cenaze namazından sonra buğdayı yığın yapıp on-on iki fakir ve molla oturur, hîle (şer‘î bir çare) yaparlar.

Cevap

Anlatılan usul bid‘attır ve câiz değildir; aslı yoktur, hatta şeriatın ilkelerine aykırıdır. Tarih, gün, şekil vb. kendine zorunlu kılmadan ölüye sevap bağışlamanın (îsâl-i sevap) kendisi güzel bir iştir ve ölüye rahatlık verir: ister Kur’ân-ı Kerîm’den bir miktar okuyarak, ister namaz, oruç ve diğer ibadetleri yaparak, ister yoksullara ve muhtaçlara nakit para, tahıl, giyecek…

Kaynak: Fetava-i Mahmudiyye

Önizleme. Metnin tamamı JavaScript açıkken görüntülenir.